Սննդային վարքի խանգարումների աճը և GLP-1 դեղամիջոցները

Սննդային վարքի խանգարումների աճը և GLP-1 դեղամիջոցները
Oscar Ochoa

Աշխարհում անորեքսիայի և բուլիմիայի դեպքերը 1990 թվականից ի վեր աճել են 71%-ով, իսկ GLP-1 դեղամիջոցների կիրառումը նոր ռիսկեր է ստեղծում:

JAMA Psychiatry ամսագրում հրապարակված Ռուհայ Բայի ղեկավարած նոր հետազոտությունը փաստում է սննդային վարքի խանգարումների կտրուկ աճի մասին: 1990-ից 2023 թվականների ընթացքում անորեքսիայի և բուլիմիայի համաշխարհային տարածվածությունն աճել է 71%-ով: 2023 թվականի տվյալներով՝ աշխարհում մոտ 18,1 միլիոն մարդ ապրել է այս հիվանդություններով:

Այս խանգարումները լուրջ ազդեցություն են ունենում հանրային առողջության վրա՝ հանգեցնելով զգալի կորուստների: Միայն 2023 թվականին անորեքսիան և բուլիմիան պատճառ են դարձել շուրջ 3,83 միլիոն տարվա առողջ կյանքի կորստի ամբողջ աշխարհում: Հետազոտողները կանխատեսում են, որ խնդիրը կշարունակի խորանալ, և մինչև 2050 թվականը հիվանդների թիվը կարող է հասնել 21,8 միլիոնի:

GLP-1 դեղամիջոցների կիրառումը և ռիսկերը

Միացյալ Նահանգներում սննդային վարքի խանգարումներով պայմանավորված հոսպիտալացումների թիվը 2018-ից 2020 թվականներին կրկնապատկվել է: Այս ֆոնին լուրջ մտահոգություններ են առաջացնում GLP-1 դասի դեղամիջոցները, որոնք հաճախ օգտագործվում են քաշի նվազեցման համար: Gallup-ի հարցման համաձայն՝ ամերիկացիների 15%-ն արդեն օգտագործել է նմանատիպ դեղեր:

Շերի Լևինսոնի կողմից անցկացված հետազոտությունը ցույց է տալիս կապը սննդային խանգարումների և այս դեղամիջոցների միջև: Հարցվածների 30%-ը, ովքեր ունեն սննդային վարքի խանգարումներ, հայտնել են GLP-1 դեղերի օգտագործման մասին: Սա մատնանշում է դեղամիջոցների լայն տարածվածությունը խոցելի խմբերի շրջանում:

Ուսումնասիրությունը նաև բացահայտել է, որ սննդային վարքի խանգարումներ ունեցող մասնակիցների 10%-ը չարաշահում է GLP-1 դեղամիջոցները: Շերի Լևինսոնը, մեկնաբանելով ստեղծված իրավիճակը, նշել է. «Սա իմ տեսած վատթարագույն իրավիճակն է»: Նմանատիպ տվյալները վկայում են այն մասին, որ նոր դեղամիջոցները կարող են էլ ավելի բարդացնել առկա ճգնաժամը:

Աղբյուրներ