COP31-ը Անթալիայում. բնիկների իրավունքները և ակտիվիստների կոչերը

COP31-ը Անթալիայում. բնիկների իրավունքները և ակտիվիստների կոչերը
Markus Spiske

Անթալիայում անցկացվող COP31 կլիմայական համաժողովի շրջանակում քննարկվել են բնապահպանական նպատակները և Անատոլիայի բնիկ ժողովուրդների իրավունքները:

Թուրքիայի Անթալիա քաղաքում անցկացվում է ՄԱԿ-ի կլիմայի փոփոխության COP31 համաժողովը, որի հիմնական նպատակն է սահմանափակել գլոբալ տաքացումը 1,5°C-ով: Միջազգային այս կարևոր հարթակում ներկա է գտնվել նաև Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը: Համաժողովի աշխատանքներին հետևում են բազմաթիվ պատվիրակներ և դիտորդներ տարբեր երկրներից, ովքեր քննարկում են բնապահպանական և սոցիալական հրատապ խնդիրները:

Հայաստանյան բնապահպանական կազմակերպություններից մեկի միջոցով դիտորդի կարգավիճակով համաժողովին մասնակցել է ակտիվիստ Արշակ Մակիչյանը: Քննարկումների ընթացքում բարձրացվել են ինքնության և պատմական ժառանգության վերաբերյալ հարցեր, որոնք առնչվում են տարածաշրջանի ժողովուրդներին: Մասնավորապես, սփյուռքահայերից մեկը հարցրել է Մակիչյանին, թե ինչպես կարող են հայերը համարվել բնիկ, եթե նրանք հանդիսանում են աշխարհի հնագույն քաղաքակրթությունը:

Համաժողովի շրջանակում հայտնի բնապահպան Գրետա Թունբերգը հանդես է եկել քրդերի համար արդարության հասնելու կոչով, ինչը լուրջ արձագանք է ստացել ընդունող երկրում: Թունբերգի այս հայտարարությունից հետո թուրքական լրատվամիջոցները և X սոցիալական ցանցի բազմաթիվ օգտատերեր նրան պիտակավորել են որպես ահաբեկչության աջակից: Այս քննադատությունը հնչում է Թուրքիայում մարդու իրավունքների հետ կապված այլ իրադարձությունների և լարվածության ֆոնին:

Վերջերս Թուրքիայում բերման են ենթարկվել ավելի քան 150 ԼԳԲՏՔ+ ակտիվիստներ, ինչը ևս մեկ անգամ ուշադրություն է հրավիրել երկրում տիրող իրավիճակի վրա: Համաժողովի ընթացքում հիշատակվում է նաև հայկական ծագմամբ թուրք տնտեսագետ Տարոն Աճեմօղլուի անունը: Չնայած COP31-ի կլիմայական օրակարգին, ակտիվիստները շեշտադրում են Անատոլիայի տարբեր խմբերի և բնիկ ժողովուրդների իրավունքների պաշտպանության անհրաժեշտությունը, որոնց ձայնը երբեմն անտեսվում է:

Ի՞նչ է սա նշանակում Հայաստանի համար

Հայաստանի վարչապետի և հայաստանյան բնապահպանական կազմակերպության ներկայացուցչի մասնակցությունը համաժողովին ընդգծում է երկրի ներգրավվածությունը միջազգային կլիմայական օրակարգում:

Աղբյուրներ