Գավին Նյուսոմը փոխել է Կալիֆոռնիայի 548 մահապատիժները

Կալիֆոռնիայի նահանգապետ Գավին Նյուսոմը հինգշաբթի օրը հայտարարել է նահանգի մահապատյանում գտնվող բոլոր 548 անձանց մահապատիժները ցմահ ազատազրկման փոխարինելու նախաձեռնության մասին։ Այս որոշումը վերաբերում է 529 տղամարդկանց և 19 կանանց, ովքեր պահվում են արևմտյան կիսագնդի ամենամեծ մահապատյանում։ Գործողությունը հաջորդում է 2019 թվականին սահմանված մահապատիժների մորատորիումին, քանի որ նահանգում վերջին մահապատիժն իրականացվել է դեռևս 2006 թվականին։

Պատճառները և հասարակական արձագանքը

Նահանգապետ Գավին Նյուսոմը պարզաբանել է իր քայլը՝ նշելով, որ պետության կողմից իրականացվող սպանությունն անհամատեղելի է Կալիֆոռնիայի արժեքների հետ։ Նրա խոսքով՝ այդ պրակտիկան խաթարում է իրավական համակարգի հիմքերը և նվաստացնում է յուրաքանչյուրիս։ Նահանգապետը ընդգծել է, որ ինքն է կրում այս որոշման ամբողջ պատասխանատվությունը։

Անթոնի Ռոմերոն իր հերթին ողջունել է այս որոշումը՝ նշելով, որ այն արտացոլում է արդարության պահանջը։ Նա նկատել է, որ սա վերջ է դնում ռասիստական, սխալներով լի և անմարդկային պատժին, որը երկար ժամանակ ծանր բեռ էր Կալիֆոռնիայի համար։ Հարկ է հիշել, որ դեռևս 2016 թվականին Կալիֆոռնիայի ընտրողները մերժել էին մահապատիժը վերացնելու նախաձեռնությունը, սակայն նահանգում այս պատժատեսակը շարունակում է մնալ վիճելի թեմա։

Իրավական գործընթացներ և վիճակագրություն

Նահանգապետի որոշման իրագործման համար պահանջվում է Կալիֆոռնիայի Գերագույն դատարանի հաստատումը, հատկապես այն անձանց դեպքում, ովքեր դատապարտվել են մեկից ավելի հանցագործության համար։ Անհրաժեշտ է, որ դատարանի յոթ դատավորներից առնվազն չորսը հավանություն տան փոխարկումներին։ Նահանգի մահապատյանի հետ կապված խնդիրները երկար տարիների պատմություն ունեն, մասնավորապես՝ 220 դատապարտյալներ ստիպված են եղել սպասել առնվազն 15 տարի իրավաբանական ներկայացուցչություն ստանալու համար, իսկ 139-ը՝ 20 տարուց ավելի։

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների 27 նահանգներում մահապատիժը դեռևս օրինական է, մինչդեռ 23 նահանգներում և Վաշինգտոնում այն վերացված է։ Պատմական տվյալները ցույց են տալիս, որ 1978 թվականից ի վեր Կալիֆոռնիայում իրականացվել է ընդամենը 13 մահապատիժ։ Գավին Նյուսոմի նահանգապետության ժամկետը լրանում է հունվարի 3-ին, ինչը նշանակալի է դարձնում այս վերջին գործողությունները նրա պաշտոնավարման ընթացքում։